Nowy program dla elektrycznych autobusów. Czysty Transport Publiczny od 2026 roku

Samorządy w Polsce mogą otrzymać kolejne środki na rozwój
zeroemisyjnego transportu publicznego. Ministerstwo Klimatu
i Środowiska przygotowuje program „Czysty Transport Publiczny”,
którego uruchomienie planowane jest na przełomie 2026 i 2027 roku.

Program ma być finansowany z Funduszu Niskoemisyjnego Transportu.
Dokładny budżet nie został jeszcze podany, ale resort zapowiada,
że chce zapewnić samorządom możliwie duży dostęp do środków.

Nowe pieniądze na elektryczne autobusy

Informację o planowanym programie przedstawiono podczas posiedzenia
Sejmu. Jak przekazał Marcin Janiak z Ministerstwa Klimatu i Środowiska,
program „Czysty Transport Publiczny” ma zostać uruchomiony
na przełomie 2026 i 2027 roku.

Zgodnie z aktualnym harmonogramem naborów Narodowego Funduszu Ochrony
Środowiska i Gospodarki Wodnej nabór został przewidziany na
IV kwartał 2026 roku lub I kwartał 2027 roku.

Na razie nie wiadomo, jaka dokładnie będzie wysokość budżetu ani jakie
będą szczegółowe zasady przyznawania pieniędzy. Resort chce najpierw
rozliczyć środki z wcześniej uruchomionych programów.

Polskie miasta już kupują autobusy zeroemisyjne

Nowy program nie będzie pierwszym źródłem pieniędzy na elektryfikację
komunikacji miejskiej. Samorządy korzystają już między innymi z
Funduszy Europejskich oraz środków z Krajowego Planu
Odbudowy.

Według danych przedstawionych przez Ministerstwo Funduszy i Polityki
Regionalnej w ramach KPO na zakup autobusów miejskich, pozamiejskich
i tramwajów przeznaczono ponad 5 mld zł.
Dzięki tym środkom wsparto zakup m.in. 1217 autobusów miejskich
oraz 547 autobusów pozamiejskich.

Kolejne projekty są realizowane również z programu FEnIKS. W ramach
jednego z naborów przeznaczono 700 mln zł na zakup
autobusów elektrycznych, wodorowych oraz trolejbusów.

Coraz więcej gmin ma autobusy zeroemisyjne

Dane zaprezentowane przez resort pokazują, że udział autobusów
zeroemisyjnych w komunikacji miejskiej stopniowo rośnie.

W badanej grupie 22 gminy, czyli 41,5 proc., osiągnęły
udział autobusów zeroemisyjnych na poziomie co najmniej 20 proc.
Kolejne 18 gmin, czyli 34 proc., miało udział takich pojazdów
wynoszący od 1 do 20 proc.

Średni udział autobusów zeroemisyjnych w badanych gminach wyniósł
19 proc.

Według przedstawiciela resortu obserwowany jest trend wzrostowy,
a rozwój rynku jest oceniany w perspektywie do 2030 roku.

Duże miasta mają już obowiązek kupowania autobusów zeroemisyjnych

Od 1 stycznia 2026 roku gminy liczące więcej niż
100 tys. mieszkańców oraz podmioty realizujące na ich terenie
komunikację miejską zostały objęte obowiązkiem nabywania wyłącznie
autobusów zeroemisyjnych.

Oznacza to, że w największych polskich miastach nowe zakupy autobusów
miejskich powinny być kierowane w stronę pojazdów elektrycznych
lub innych technologii spełniających definicję pojazdu zeroemisyjnego.

Dla mniejszych samorządów tempo elektryfikacji może być bardziej
zróżnicowane. W ich przypadku kluczowe znaczenie mają dostępne środki,
możliwości finansowe oraz charakter lokalnej komunikacji.

Nie tylko autobusy elektryczne

Nowe finansowanie ma być częścią szerszej transformacji transportu
publicznego. Dotychczasowe programy obejmują nie tylko autobusy elektryczne,
ale również autobusy wodorowe, trolejbusy, tramwaje, metro,
węzły przesiadkowe i inteligentne systemy transportowe.

W praktyce oznacza to, że kolejne inwestycje mogą łączyć zakup
zeroemisyjnych autobusów z budową odpowiedniej infrastruktury,
w tym stacji ładowania i zaplecza technicznego.

Co oznacza to dla pasażerów?

Większa liczba autobusów elektrycznych oznacza przede wszystkim
ograniczenie lokalnej emisji spalin i hałasu. Dla pasażerów zmiana
może być również odczuwalna w postaci nowszego taboru, klimatyzacji,
nowoczesnych systemów informacji pasażerskiej i większego komfortu podróży.

Jednocześnie zakup autobusu elektrycznego to dopiero część inwestycji.
Samorząd musi również przygotować odpowiednią infrastrukturę ładowania,
przyłącza energetyczne oraz zaplecze do obsługi nowego taboru.

Nowy program może przyspieszyć elektryfikację

„Czysty Transport Publiczny” może stać się kolejnym
źródłem finansowania wymiany autobusów w polskich miastach. Na razie
najważniejsze szczegóły programu nie są jeszcze znane, dlatego trudno
określić, ile pojazdów będzie można dzięki niemu kupić.

Wiadomo natomiast, że Polska kontynuuje elektryfikację transportu
publicznego, a kolejne źródła finansowania mają pomóc samorządom
w wymianie starszych autobusów na pojazdy zeroemisyjne.

Źródła

• 
  Serwis Samorządowy PAP – Będą nowe środki dla JST na ekologiczną komunikację miejską
  
• 
  NFOŚiGW – Harmonogram naborów
  
• 
  Ministerstwo Klimatu i Środowiska
  
• 
  Fundusze Europejskie FEnIKS